خاورمیانه از دیدگاه ترکیه - روند کنگره دیالوگ ملی سوریه در شهر سوچی روسیه

کنگره دیالوگ ملی سوریه در شهر سوچی روسیه در روزهای 29 ام و 30 ام ماه ژانویه گذشته با شرکت هزار و 393 نماینده و 50 ناظر ترتیب یافت

خاورمیانه از دیدگاه ترکیه - روند کنگره دیالوگ ملی سوریه در شهر سوچی روسیه

 هدف نهایی کنگره دیالوگ ملی سوریه در شهر سوچی روسیه را که در روزهای 29 ام و 30 ام ماه ژانویه گذشته با شرکت هزار و 393 نماینده و 50 ناظر ترتیب یافت، آغاز روند صلح سیاسی در سوریه تشکیل داده بود. در آغاز کنگره بحران هایی جریان یافت. مخالفین با مرکزیت ادلب که از طریق ترکیه به سوچی رفته بودند، با مشاهده پرچم اسد بجای پرچم پرنده صلح و شاخه زیتون کنگره، در فرودگاه سوچی دست به تظاهرات زدند. مخالفین در پی عدم حل بحران پرچم قبل از شرکت در کنگره به آنکار بازگشتند. گفته شد که ترکیه گروه مخالف مورد بحث را تمثیل می کند. عدم اشتراک این هیئت در کنگره بدلیل اظهارات احمد توما رئیس سابق حکومت موقت سوریه دال براینکه، روسیه به تعهدات خود در رابطه با متوقف ساختن بمباران سوریه عمل نکرده است، در دستورکار قرار گرفت. روسها نیز از ورود برخی از مخالفین به کنگره با پرچم انقلابی سوریه ممانعت کردند. حتی برخی ها با گفتن اینکه، هواپیماهای شما ما را بمباران می کنند، سعی نمودند تا از سخنرانی افتتاحی سرگی لاوروف وزی خارجه روسیه جلوگیری بکنند. طرفداران رژیم اسد نیز چنین گفتند، آن هواپیماها تروریستها را بمباران کرده و از ارتش سوریه حمایت می کنند. در این میان شرکت مهراج اورال رهبر سازمان تروریستی آزادی اسکندرون با هویت جعلی در کنگره نیز موجب بروز مسئله بین ترکیه و روسیه گردید. در پی اعتراض هیئت ترکیه مبنی براینکه اورال در لیست تروریستها جای دارد، مراسم افتتاحی کنگره بطول انجامید. فقط تمامی این بحرانها نتوانست از برداشتن گامهای آغازین در راستای روند صلح در کنگره ممانعت بکند.

با انتشار بیانیه پایانی کنگره دیالوگ ملی سوریه، گامهای مورد انتظار نیز مشخص گردید. در این بیانیه به اصول مهمی چون حاکمیت و تمامیت ارضی سوریه، تشکیل کمیته قانون اساسی، تشکیل ارتش سوریه، حراست از مرزهای سوریه، مبارزه با نیروهای خارجی و تروریزم، تامین تساوی حقوق تمامی سوریها بدون در نظر گرفتن تمایزات دینی و قومی و تصمیم گیری سوریها در رابطه با آینده خود در چهارچوب انتخابات تاکید گردید. مهمترین این تاکیدات تشکیل کمیته قانون اساسی بود. زیرا فعالیتهای کمیته قانون اساسی می تواند تمامی تاکیدات مورد بحث را تحت تضمین قرار بدهد. در راستای تشکیل کمیته قانون اساسی تصمیم گرفته شد که این کمیته با اشتراک گسترده جناح مخالف و در راستای قطعنامه شماره 2254 شورای امنیت سازمان ملل فعالیت بکند. عنصر مهم دیگر تاکید به امضای قرارداد نهایی در روند ژنو با نظارت سازمان ملل بود. بدین ترتیب سه کشور ضامن خواست خود در مورد عملکرد مشترک با روند حل مسئله در اجلاس ژنو را برزبان آوردند. اظهارات آلکساندر لاورنتیف نماینده ویژه ولادیمیر پوتین رئیس دولت روسیه نیز نشان می دهد که سه کشور مذکور خواهان استفاده از نتایج اجلاس سوچی در رابطه با تحرک بخشیدن به روند ژنو می باشند. سه کشور ضامن لیست نامزدهای متشکل از 150 نفر را به استفان د میستورا نماینده ویژه سازمان ملل در امور سوریه ارائه خواهد کرد. وی نیز با اشتراک نمایندگانی که خود تعیین خواهد کرد، یک گروه کاری 45 الی 50 نفره تشکیل خواهد داد. در این گروه نمایندگانی از ترکیه، روسیه و ایران بطور مساوی جای خواهند گرفت. روند ژنو تاکنون به این موفقت دست نیافته است. می توان گفت که کنگره سوچی به روند ژنو یک شانس داده است. ترکیه، روسیه و ایران اعلام داشتند که در صورت بروز بحران در روند ژنو در نتیجه عدم شرکت هیئت مذاکره سوریه، دومین دور این کنگره در اواخر ماه فوریه با نام سوچی – 2 ترتیب خواهد یافت.

هیئت ترکیه با سرپرستی سدات اونال معاون مستشار وزارت خارجه فعالیتهای دیپلماتیک سریعی به پیش برده و در حل بحرانها به موفقیت دست یافت. ترکیه تاکید کرد که باید تمامی گامهای ذیربط با روند سیاسی در سوریه، بشکلی مشروع و شفاف با نظارت سازمان ملل برداشته شده و تدارکات انتخابات انجام بگیرد.

می توان گفت که امریکا از روند ژنو حمایت کرده و از عدم حضور مخالفین در سوچی ممنون می باشد. زیرا اطلاعاتی در رابطه با همکاری امریکا، عربستان سعودی، مصر و اردن در راستای پیدایش راه حل آلترناتیف قبل از آغاز کنگره در دست می باشد. این نشان می دهد که امریکا، یک راه حال سیاسی کوتاه مدت در سوریه را ترجیح نمی دهد. چرا که پیدایش راه حل سیاسی، موجودیت امریکا در سوریه را مورد مباحثه قرار خواهد داد. همکاری امریکا با پ ی د  و پیدایش راه حل در سوریه مبتنی بر تشکیل فدراسیون در سوریه، به اصرار واشنگتن در زمینه مشروع ساختن موجودیت خود در این کشور دلالت می کند. موجودیت امریکا در سوریه با هدف تضمین امنیت اسرائیل نیز یک واقعیت می باشد.

در این کنگره به این موضوع که حق تصمیم گیری در رابطه با آینده سوریه از آن سوریها می باشد، تاکید گردید.

ویزیون همکاری ترکیه و روسیه، موجب مقتدر شدن هر دو کشور در منطقه شده است. سیاستهای دو کشور مذکور در راستای نشان دادن حساسیت به منافع یکدیگر برغم هر گونه اختلاف نظر، موجب کسب امتیاز در مقابل امریکا شده است. امریکا نیز در مقابل این، سطح تحریمات علیه روسیه را افزایش داده است. روزهای آتی آبستن استراتژی و همکاریهای جدید در پی عملیات عفرین می باشد.



خبرهای مرتبط